حمیدرضا نوربخش

حمیدرضا نوربخش: موسیقی از نخستین حوزه‌های آسیب‌پذیر در بحران‌هاست

تاریخ انتشار: آبان ۲۸, ۱۴۰۵

نشست ماهانه خانه موسیقی ایران عصر روز چهارشنبه 27 آبان با حضور جمعی از هنرمندان و اعضای این نهاد صنفی در سالن اجتماعات خانه موسیقی ایران برگزار شد.

به گزارش کامینگ موزیک:   در این نشست، حمیدرضا نوربخش، مدیرعامل خانه موسیقی ایران، ضمن تشریح فعالیت‌ها و اقدامات این نهاد در شرایط دشوار ماه‌های گذشته، از تأثیر بحران‌های اجتماعی و اقتصادی بر فعالیت‌های موسیقی سخن گفت. همچنین پویان آزاده درباره ضرورت پژوهش در حوزه پیانوی ایرانی و تشکیل کارگروهی تخصصی در خانه موسیقی پیشنهادهایی مطرح کرد و از کلارا بوکوچاوا به پاس فعالیت‌های هنری و برگزاری فستیوال پیانو تقدیر شد.
حمیدرضا نوربخش در ابتدای این نشست با قدردانی از حضور هنرمندان و اعضای خانه موسیقی، درباره وقفه ایجادشده در برگزاری نشست‌های ماهانه گفت: کشور از زمستان گذشته شرایط ویژه و دشواری را پشت سر گذاشته و همچنان نیز با پیامدهای آن روبه‌روست. فرهنگ و هنر از نخستین حوزه‌هایی هستند که در شرایط بحرانی آسیب می‌بینند و موسیقی، به دلیل ماهیت اجرایی فعالیت‌هایش، از جمله حوزه‌هایی است که خیلی زود با تعطیلی و توقف روبه‌رو می‌شود.
او با اشاره به توقف فعالیت‌های موسیقی از دی‌ماه و آغاز جنگ پس از آن در اسفندماه افزود: پس از پایان جنگ نیز تلاش‌هایی برای بازگشت به شرایط عادی صورت گرفت، اما فعالیت‌های موسیقی هنوز به وضعیت پیشین بازنگشته است.
نوربخش وضعیت اقتصادی دشوار جامعه را از دیگر عوامل تأثیرگذار بر فعالیت‌های فرهنگی و هنری دانست و توضیح داد: در چنین شرایطی، با تغییر اولویت‌های اقتصادی خانواده‌ها، سهم فرهنگ و هنر از هزینه‌های خانوار کاهش می‌یابد و جامعه هنری نیز از این وضعیت متأثر می‌شود.
مدیرعامل خانه موسیقی ایران با اشاره به مسئولیت‌های این نهاد در شرایط بحرانی گفت: خانه موسیقی در کنار وظایف صنفی خود، در چنین موقعیت‌هایی ناچار است نقش حمایتی و امدادی نیز بر عهده بگیرد. در دوران جنگ، این نهاد با همراهی دیگر تشکل‌های صنفی تلاش کرد در حد توان به تاب‌آوری جامعه کمک کند.
او در توضیح بخشی از این اقدامات گفت: برای افرادی که خانه و زندگی‌شان در جریان جنگ آسیب دیده بود و در هتل‌ها اسکان داشتند، به‌ویژه کودکان، با همکاری هنرمندان حوزه سینما و تئاتر برنامه‌های هنری در تعدادی از هتل‌های شهر برگزار شد. هدف از این برنامه‌ها تقویت روحیه آسیب‌دیدگان بود؛ چراکه کودکان به دلیل درک محدودتر از شرایط، ممکن است آسیب‌های بیشتری را تجربه کنند که خوشبختانه این برنامه‌ها نتایج مثبتی به همراه داشت.
او همچنین از ادامه مراجعات معیشتی هنرمندان در تهران و دیگر شهرها خبر داد و گفت: خانه موسیقی با استفاده از ظرفیت صندوق، به هنرمندانی که در شرایط بحرانی قرار داشتند کمک کرده است.
نوربخش در ادامه به پیگیری پرونده‌های قضایی اعضای خانه موسیقی در ارتباط با حوادث دی‌ماه اشاره کرد و با یادآوری تجربه مشابه این نهاد در حوادث سال ۱۴۰۱ گفت: در آن دوره نیز تعدادی از اعضا با پرونده‌های قضایی، بازداشت و دادگاه روبه‌رو شدند که خانه موسیقی برای پیگیری و حل‌وفصل این مسائل تلاش کرد. در پرونده‌های اخیر نیز تعدادی از موارد همچنان باز است و خانه موسیقی تمام تلاش خود را برای تخفیف احکام و آزادی افراد به کار گرفته است.
تأکید نوربخش بر اهمیت فستیوال پیانو کلارا
بخش دیگری از سخنان مدیرعامل خانه موسیقی ایران به فستیوال رقابتی پیانو کلارا اختصاص داشت. او با قدردانی از کلارا بوکوچاوا و اعضای هیئت داوری، این رویداد را فرصتی برای شناسایی استعدادهای نوجوان و جوان از شهرهای مختلف کشور دانست و گفت: این فستیوال هر سال چهره‌های مستعدی را معرفی می‌کند.
نوربخش با اشاره به حضور یکی از برگزیدگان فستیوال در کنار ارکستر سمفونیک تهران، بلافاصله پس از برگزاری جشنواره، این اتفاق را نشانه‌ای از ظرفیت این رویداد برای معرفی استعدادهای جوان دانست و ابراز امیدواری کرد که فستیوال در سال‌های آینده نیز تداوم داشته باشد.
او همچنین با یادآوری هنرمندانی که طی یک سال گذشته از جامعه موسیقی از دست رفته‌اند، از درگذشت حدود ۳۹ هنرمند یاد کرد و خواستار گرامی‌داشت یاد و خاطره آنان شد.
نوربخش در پایان سخنان خود برای هنرمندان آرزوی سلامتی و برای ایران آرزوی سربلندی و آرامش کرد.
پویان آزاده: پیانوی ایرانی نیازمند پژوهش و کار تخصصی است
در ادامه این نشست، پویان آزاده، نوازنده پیانو، آهنگساز و عضو هیئت علمی دانشگاه هنر ایران، درباره اهمیت توجه به پیانوی ایرانی و ضرورت گسترش فعالیت‌های پژوهشی در این زمینه سخن گفت.

او با استقبال از اضافه شدن بخش پیانوی ایرانی به فستیوال رقابتی پیانو کلارا، از کلارا بوکوچاوا برای پذیرفتن این پیشنهاد قدردانی کرد و یادآور شد: حدود چهار سال پیش نیز پیشنهاد اضافه شدن بخش پیانوی ایرانی به جشنواره ملی موسیقی جوان را مطرح کرده بود؛ بخشی که اکنون در آن جشنواره حضور دارد و با استقبال شرکت‌کنندگان روبه‌رو شده است.
آزاده با بیان اینکه جای این بخش در فستیوال پیانو کلارا نیز خالی بوده است، تأکید کرد: توجه به پیانوی ایرانی نباید به اجرای قطعات محدود بماند و لازم است درباره رپرتوار، آثار و ویژگی‌های فنی و اجرایی این حوزه پژوهش‌های بیشتری انجام شود.
او با اشاره به آثار و ردیف‌های نوشته‌شده برای پیانو، از جمله آثار جواد معروفی که در سال ۱۴۰۲ منتشر شده است، این مجموعه را از منابع قابل استفاده برای شناخت و گسترش این حوزه دانست.
آزاده همچنین به آثار مرتضی محجوبی اشاره کرد و گفت این آثار از پیچیدگی‌های فنی و هنری بسیاری برخوردارند و شناخت و بازسازی دقیق لحن و بیان نوازندگی محجوبی نیازمند پژوهش جدی است.
این نوازنده و مدرس پیانو، پیانوی ایرانی را در حوزه موسیقی کلاسیک، جریانی می‌داند که باید ریشه در ردیف موسیقی ایرانی داشته باشد.
به اعتقاد او، بدون چنین پشتوانه‌ای، آثار پراکنده‌ای شکل می‌گیرند که از پایه و انسجام لازم برای ایجاد یک جریان موسیقایی برخوردار نیستند. او در عین حال تأکید کرد: ژانرهای دیگر موسیقی با پیانو، از جمله موسیقی پاپ، جایگاه خود را دارند، اما موضوع مورد بحث او پیانوی کلاسیک ایرانی مبتنی بر ردیف است.
آزاده در ادامه پیشنهاد کرد کارگروهی تخصصی در خانه موسیقی برای پژوهش درباره قطعات پیانوی ایرانی، بررسی تکنیک‌های نوازندگانی همچون مرتضی محجوبی و شناسایی ویژگی‌های این موسیقی تشکیل شود.
به گفته او، هدف از این پژوهش‌ها صرفاً بازتولید آثار گذشته نیست، بلکه باید از عناصر و ویژگی‌های موسیقی پیشینیان برای خلق آثار تازه و گسترش این جریان بهره گرفت.
او در پایان خواستار حمایت مسئولان خانه موسیقی، از تشکیل و تداوم فعالیت این کارگروه شد.
تقدیر خانه موسیقی ایران از کلارا بوکوچاوا
در بخش دیگری از برنامه، به مناسبت برگزاری دهمین فستیوال رقابتی پیانو کلارا، از کلارا بوکوچاوا تقدیر شد. در این مراسم، با حضور داود گنجه‌ای، حمیدرضا نوربخش، داریوش پیرنیاکان و میلاد کیایی، لوح تقدیری به این هنرمند اهدا شد.
حمیدرضا نوربخش در این بخش با اشاره به حدود ۲۵ سال زندگی و فعالیت کلارا بوکوچاوا در ایران، او را هنرمندی دانست که تأثیرگذاری قابل‌توجهی در حوزه نوازندگی و آموزش پیانو داشته است.
او با اشاره به ویژگی‌های شخصیتی و حرفه‌ای بوکوچاوا، از او به‌عنوان معلمی جدی، متعهد و مسئولیت‌پذیر یاد کرد و گفت: توانایی او در برقراری ارتباط با کودکان و نوجوانان و انتقال مفاهیم موسیقی به این گروه سنی، در تربیت شاگردان مستعد نقش مهمی داشته است.
نوربخش همچنین با اشاره به حضور شاگردان او از شهرهای مختلف کشور، سطح آموزشی و توانایی هنری آنان را قابل توجه دانست.
مدیرعامل خانه موسیقی ایران با بیان اینکه فرصت تقدیر از بوکوچاوا در جریان فستیوال فراهم نشده بود، برگزاری این مراسم را فرصتی برای قدردانی از سال‌ها فعالیت و تلاش او دانست و ابراز امیدواری کرد که این هنرمند همچنان در کنار جامعه موسیقی ایران به فعالیت خود ادامه دهد.
اجرای برگزیدگان فستیوال پیانو و برنامه‌های موسیقایی نشست
در بخش اجرایی برنامه، آنیسا یزدانیان، ثنا سعادتی، معین داورپناه، تبسم طباطبایی و عرفان داورپناه، از برگزیدگان دهمین فستیوال رقابتی پیانو کلارا، قطعاتی را برای حاضران اجرا کردند.
همچنین مهرداد کریم‌خاوری و زمان خیری در اجرایی بداهه، به نوازندگی دف و نی پرداختند و علی جهاندار نیز قطعه‌ای را برای حاضران خواند.
این نشست با حضور جمعی از هنرمندان موسیقی، اعضای شورای عالی، اعضای هیئت‌مدیره، مدیرعامل و اعضای کانون‌های مختلف خانه موسیقی ایران برگزار شد.

آرشیو